Suốt 12 năm, với cô Lã Thị Cúc, mỗi đêm xuống không còn là lúc để nghỉ ngơi, mà là những lần thở dài chờ một giấc ngủ mãi không đến.

Mỗi khi bắt đầu một hành trình điều trị mới, cô thường lặng lẽ ghi lại từng thay đổi của mình qua mỗi ngày.

Không chỉ là ngủ được bao lâu, mà cả cảm giác khi thức dậy, sự thay đổi của cơ thể và những điều rất nhỏ trong cuộc sống mà trước đó cô gần như không còn để ý tới.

Những trang nhật ký điều trị  và hành trình tìm lại giấc ngủ sau 12 năm ròng rã…

Cô Lã Thị Cúc – người đã tự tay ghi lại những thay đổi của mình trong suốt quá trình điều trị bệnh mất ngủ

Cuốn nhật ký ấy có rất nhiều trang.

Nhưng có 4 trang cô Cúc đặc biệt đánh dấu lại — bởi mỗi trang là một thời điểm cô nhận ra cơ thể mình vừa có thêm một thay đổi quan trọng.

Trang đầu tiên được cô đánh dấu chỉ sau 3 ngày điều trị.

Một thay đổi còn rất nhỏ… nhưng đủ khiến người phụ nữ vốn đã không dám hy vọng bắt đầu tự hỏi:
“Hay là lần này… mình thật sự có thể ngủ lại?”

CỘT MỐC ĐẦU TIÊN – SAU 3 NGÀY

CỘT MỐC THỨ NHẤT
Sau 3 ngày: Một đêm không còn thức trắng

Đây không phải trang đầu tiên của cuốn nhật ký, nhưng lại là một trong những trang cô Cúc nhớ nhất. Đêm hôm trước, thay vì gần như thức trắng như nhiều đêm trước đó, cô đã ngủ được hơn 2 tiếng.

Giấc ngủ vẫn còn ngắn, nhưng khi tỉnh dậy, cô nhận thấy đầu óc nhẹ hơn, cảm giác bồn chồn mỗi khi đêm xuống cũng không còn như trước. Sáng hôm ấy, chồng nhìn cô rồi bất chợt nói: “Hôm nay trông bà có thần sắc hơn đấy.” Chỉ một câu nói cũng khiến cô vui cả buổi.

Thế nhưng sau quá nhiều lần từng hy vọng rồi lại thất vọng, cô Cúc vẫn chưa dám tin rằng vài thay đổi nhỏ này sẽ kéo dài. Cuối trang nhật ký, cô tự hỏi:

Để hiểu vì sao chỉ hơn 2 tiếng ngủ lại khiến cô Cúc xúc động đến vậy, phải quay lại quãng thời gian trước khi những dòng nhật ký này được viết — khi một giấc ngủ bình thường đã trở thành điều cô mong mỏi suốt nhiều năm.

Trang nhật ký cô Lã Thị Cúc ghi lại sau 3 ngày điều trị – một trong những cột mốc đầu tiên khiến cô bắt đầu có lại hy vọng.

Người phụ nữ viết
 những trang nhật ký

Cô Lã Thị Cúc, 59 tuổi, quê Hải Dương, từng có nhiều năm làm công nhân may trước khi nghỉ hưu. Trước đây cô vốn là người dễ ngủ, cả ngày làm việc vất vả nhưng chỉ cần đặt lưng xuống là có thể ngủ một mạch đến sáng.

Mọi chuyện bắt đầu khoảng 12 năm trước, trong quãng thời gian gia đình gặp phải những biến cố liên tiếp như tiền bạc và hôn nhân đổ vỡ của con cái. Cô thường xuyên suy nghĩ, có những đêm nằm mãi không ngủ được . Ban đầu chỉ nghĩ là vài hôm trằn trọc. Không ngờ từ những đêm khó ngủ lẻ tẻ ấy, giấc ngủ của cô dần thay đổi theo chiều hướng xấu lúc nào không hay.

Ban đầu cô chỉ mất nhiều thời gian hơn để vào giấc. Sau đó bắt đầu xuất hiện những đêm vừa ngủ được một lúc đã tỉnh, có hôm mở mắt khi mới 1–2 giờ sáng rồi trằn trọc cho đến trời sáng. Càng kéo dài, cô càng ám ảnh với chiếc đồng hồ treo trên tường, cứ hết một giờ lại nhìn một lần mà cơn buồn ngủ mãi chẳng tới.

Những năm mất ngủ kéo dài khiến sức khỏe và sinh hoạt của Cô Cúc thay đổi rõ rệt.

Thiếu ngủ triền miên khiến cô Cúc ngày càng xuống sức. Sáng dậy đầu nặng trĩu, người rã rời, làm một chút việc nhà cũng thấy mệt. Người phụ nữ vốn nhanh nhẹn, hay chuyện trò dần trở nên ít nói, ngại đi đâu và nhiều hôm chỉ muốn nằm yên vì trong người không còn chút sức lực.

Đáng sợ nhất là từ lúc nào, cô bắt đầu sợ việc đặt lưng xuống giường. Bởi cứ đêm xuống, trong đầu lại xuất hiện một câu hỏi quen thuộc:

Cũng từ nỗi ám ảnh ấy, cô Cúc bắt đầu hành trình đi tìm lại giấc ngủ. Hễ nghe ở đâu có cách nào có thể giúp ngủ được, cô lại thử thêm một lần — nhưng rồi chính những lần điều trị ấy lại khiến cô rơi vào trạng thái mong chờ rồi lại thất vọng lặp đi lặp lại.

Có những lúc bệnh tình tiến triển … nhưng rồi những đêm thức trắng vẫn quay lại

Suốt nhiều năm, cô Cúc đã thử không ít cách chỉ với một mong muốn rất đơn giản: "được ngủ như một người bình thường". Từ những mẹo dân gian, trà thảo mộc, sản phẩm hỗ trợ cho đến thuốc ngủ và thuốc an thần khi tình trạng trở nên quá nặng, hễ nghe ai mách cách nào cô cũng tìm hiểu và thử.

Có những thời điểm cô ngủ khá hơn vài đêm, thậm chí từng nghĩ rằng cuối cùng mình cũng đã tìm đúng cách. Nhưng niềm vui thường không kéo dài lâu. Khi ngừng hoặc giảm những loại thuốc đang dùng, giấc ngủ lại chập chờn, tình trạng tỉnh giữa đêm rồi nằm thao thức đến sáng dần quay trở lại.

Điều khiến cô mệt mỏi nhất không chỉ là mất ngủ, mà là cảm giác cứ đặt niềm tin rồi lại hụt hẫng thất vọng. Có lần thấy mình ngủ được vài hôm, cô vui mừng kể với người nhà. Nhưng chỉ ít ngày sau, mọi thứ lại trở về như cũ.

Dần dần, cô không còn mong một đêm phải ngủ đủ 6-7 tiếng. Cô chỉ nghĩ:

Sau nhiều lần thử đủ cách nhưng giấc ngủ chỉ cải thiện trong thời gian ngắn, cô Cúc dần không còn dám đặt quá nhiều hy vọng vào mỗi lần điều trị mới.

Chính vì đã trải qua quá nhiều lần “tưởng mình đang tốt lên”, nên khi bắt đầu liệu trình lần này, cô Cúc quyết định ghi lại từng thay đổi mỗi ngày, thay vì chỉ dựa vào cảm giác.

Và đến khoảng ngày thứ 10, trong cuốn nhật ký bắt đầu xuất hiện một thay đổi khiến cô  rưng rưng nước mắt.

Từ hơn 2 tiếng ở những ngày đầu, giấc ngủ của cô Cúc đã có đêm kéo dài gần 4 tiếng. Nhưng điều khiến cô chú ý hơn cả không nằm ở số giờ ngủ, mà là cảm giác buồn ngủ tự nhiên bắt đầu xuất hiện trở lại.

Trước đây, mỗi tối cô thường phải nằm rất lâu, cố nhắm mắt nhưng đầu óc vẫn tỉnh táo. Lần này có những đêm cô chỉ nhớ mình nằm xuống, rồi khi mở mắt nhìn đồng hồ mới nhận ra đã ngủ được một lúc khá lâu. Theo hướng dẫn trong quá trình điều trị, cô cũng bắt đầu loại bỏ dần việc sử dụng thuốc an thần trước đó.

Trang nhật ký cô Lã Thị Cúc ghi lại sau 10 ngày điều trị – khi những thay đổi không còn chỉ xuất hiện trong một đêm riêng lẻ.

CỘT MỐC THỨ HAI 
 SAU 10 NGÀY
Lần đầu cảm nhận cơn buồn ngủ đến một cách tự nhiên

Sau nhiều ngày chỉ thức dậy trong trạng thái mệt mỏi, cô Cúc bắt đầu cảm nhận cơ thể nhẹ nhõm hơn vào buổi sáng.

Sáng hôm ấy, cô tự tay chuẩn bị bữa sáng rồi ngồi ăn cùng gia đình. Một việc hết sức bình thường, nhưng với cô lúc đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể dường như đang có những chuyển biến mà lâu rồi cô chưa từng cảm nhận được.

Dù vậy, cô Cúc vẫn chưa dám vui quá sớm. Trong nhật ký, cô tự nhắc mình phải chờ thêm, bởi những lần trước cô cũng từng có vài đêm ngủ khá hơn rồi sau đó tình trạng cũ lại quay trở lại.

Vậy điều gì đã khác trong lần điều trị này, khiến một người từng thử nhiều cách như cô Cúc bắt đầu xuất hiện những thay đổi mà trước đó khó duy trì được?

Câu trả lời phải bắt đầu từ cơ duyên đưa cô đến gặp Lương y Lê Xuân Lan.

Không quảng cáo rầm rộ, chỉ đơn giản là một căn nhà nhỏ nhưng nơi đây lại là nơi mang đến giấc ngủ tự nhiên cho hàng ngàn bệnh nhân

Trong một lần trò chuyện với người quen, cô Cúc được nhắc đến Lương y Lê Xuân Lan, người đã có nhiều năm thăm khám và điều trị cho những trường hợp mất ngủ kéo dài. Ban đầu cô chỉ nghe rồi để đó, bởi sau quá nhiều lần thử đủ cách, đủ loại thuốc cô không còn dễ dàng tin rằng mình sẽ tìm được một phương pháp mới hiệu quả.

Nhưng lần này có một điều khác với những lần trước là người quen không kể về một loại thuốc “uống vào là ngủ ngay”, mà nhắc đến cách Lương y Lan thường hỏi rất kỹ từng biểu hiện trước khi đưa ra hướng điều trị. Không chỉ hỏi mất ngủ bao lâu, cô còn tìm hiểu người bệnh khó ngủ ra sao, thường tỉnh vào khung giờ nào, cơ thể mệt ra sao, ăn uống thế nào và tinh thần có thường xuyên lo nghĩ hay không.

Cơ hội gặp được
Lương y Lê Xuân Lan
và hành trình tìm lại giấc ngủ

Cuộc gặp đầu tiên khiến cô Cúc bất ngờ bởi những câu hỏi rất chi tiết, có những điều tưởng như không liên quan trực tiếp đến giấc ngủ.

Cô Cúc nhớ lại, trước đây mỗi lần đi khám, điều mình quan tâm nhất luôn là: “Có cách nào giúp tôi tối nay ngủ được không?” Nhưng lần này, câu chuyện lại bắt đầu từ một hướng khác. Lương y Lan muốn hiểu vì sao cơ thể cô đã mất khả năng tự đi vào giấc ngủ suốt nhiều năm, thay vì chỉ tìm cách làm cô có thể ngủ ngay lập tức.

Chính cách hỏi bệnh ấy khiến cô Cúc quyết định thử thêm một lần nữa. Không phải vì có ai hứa cô sẽ ngủ ngon sau vài ngày, mà vì lần đầu tiên cô cảm thấy tình trạng của mình được nhìn nhận như một quá trình cần tìm đúng căn nguyên và điều chỉnh từng bước.

Cũng từ cuộc gặp ấy, người phụ nữ ấy bắt đầu bước vào một hành trình điều trị từ gốc rễ, khác với những gì cô từng trải qua trước đây.

Vị lương y từ chối ở lại Nhật Bản, để đem bài thuốc quý về giúp người bệnh mất ngủ tại quê hương

Người mà cô Cúc được nghe nhắc đến khi ấy là Lương Y Lê Xuân Lan — người con của vùng núi Lai Châu, sinh ra trong gia đình có truyền thống làm thuốc 4 đời. Từ nhỏ, bà đã lớn lên giữa rừng núi, quen với những buổi theo người lớn đi tìm cây thuốc, quen với hình ảnh bà con trong bản đau ốm lại tìm đến xin thuốc từ sáng sớm. Có lẽ cũng vì thế mà con đường của bà sau này không tách khỏi nghề thuốc, mà gắn rất chặt với đời sống của người bệnh.

Trong hơn 30 năm làm nghề, bà từng công tác trong lĩnh vực Y học cổ truyền, chuyên khoa thần kinh và phục hồi thần kinh, đặc biệt dành nhiều năm nghiên cứu, thăm khám cho những người bị mất ngủ kéo dài, suy nhược thần kinh, rối loạn khí huyết. Sau đó, bà còn được cử sang Nhật Bản nghiên cứu về phục hồi thần kinh cùng với những chuyên gia hàng đầu trong nước và quốc tế.

Dù có cơ hội ở lại với môi trường tốt hơn, bà vẫn chọn trở về Việt Nam, trở về Lai Châu, mang những gì mình học được để giúp bà con quê hương. Với Lương y Lê Xuân Lan, bà không chữa mất ngủ, bà chữa cái nguyên nhân tạo ra bệnh mất ngủ. Từ đấy giấc ngủ quay lại theo đúng cơ chế tự nhiên của cơ thể con người. 

"Lương Y Lê Xuân Lan cùng các chuyên gia đầu ngành tại Hội thảo Quốc tế về rối loạn giấc ngủ và chẩn đoán (7/2014)"

Lương Y: Lê Xuân Lan - SN: 1962-
Chuyên khoa: Thần Kinh
Phương pháp ĐT:  Đông Y

"Căn nhà cũ vừa là nơi ở, vừa là phòng khám của vị Lương Y"

Điều khiến cô nhớ nhất trong lần đầu gặp Lương y Lê Xuân Lan không phải là một lời hứa sẽ ngủ được sau bao nhiêu ngày, mà là cách bà hỏi rất kỹ từng biểu hiện, có những điều cô từng nghĩ chẳng liên quan gì đến giấc ngủ.

Bà không chỉ hỏi: “Mỗi đêm cô ngủ được mấy tiếng?” mà còn hỏi cụ thể:

Lương Y Lan nhìn nhận nguồn gốc và từng giai đoạn bệnh bằng cách hỏi bệnh kỹ càng

Lương y Lê Xuân Lan dành nhiều thời gian hỏi kỹ từng biểu hiện, từ thời điểm tỉnh giấc, cảm giác sau khi thức dậy đến ăn uống, tinh thần và những thay đổi của cơ thể.

Có những câu hỏi khiến cô Cúc phải ngồi nghĩ rất lâu mới trả lời. Chính lúc ấy, cô mới nhận ra tình trạng của mình không đơn giản chỉ là “không ngủ được”, mà đã thay đổi qua từng giai đoạn: từ khó vào giấc, tỉnh giữa đêm, rồi đến những đêm gần như thức trắng và ban ngày kiệt sức.

Sau khi xâu chuỗi lại những biểu hiện ấy, bà giải thích rằng với người mất ngủ đã kéo dài nhiều năm, không thể chỉ tìm cách làm người bệnh buồn ngủ thật nhanh. Điều quan trọng là phải hiểu cơ thể đang suy giảm ở đâu, những biểu hiện nào đang chồng chéo lên nhau và vì sao khả năng tự đi vào giấc ngủ ngày càng kém đi.

Vì vậy, cô Cúc không được áp dụng một cách giống hệt những người mất ngủ khác. Hướng điều trị được Lương Y cân nhắc theo chính thể trạng và những biểu hiện của cô, rồi tiếp tục theo dõi để điều chỉnh qua từng giai đoạn.

Và đến ngày điều trị thứ 20, những trang nhật ký bắt đầu cho cô Cúc thấy một điều rõ ràng hơn: sự thay đổi không còn chỉ xuất hiện trong một vài đêm riêng lẻ nữa.

CỘT MỐC THỨ BA
– SAU 20 NGÀY
Giấc ngủ kéo dài hơn, cơ thể  bắt đầu ổn định trở lại

Trang nhật ký cô Lã Thị Cúc ghi lại sau 20 ngày – khi những thay đổi đã bắt đầu rõ hơn cả trong giấc ngủ lẫn sinh hoạt ban ngày.

Đến khoảng ngày thứ 20, những đêm ngủ được của cô Cúc không còn chỉ là vài lần riêng lẻ. Có đêm cô ngủ được khoảng 5 tiếng, dù đôi lúc vẫn tỉnh giữa chừng nhưng đã có thể vào giấc trở lại, thay vì thao thức cho đến sáng như trước.

Điều khiến cô vui hơn là mỗi sáng thức dậy, đầu óc đã bớt nặng nề, cơ thể nhẹ nhõm hơn và cảm giác mệt rã rời cũng giảm dần. Cô bắt đầu ăn ngon miệng hơn, tinh thần phấn chấn và có động lực làm những việc trước đây từng bỏ bê vì thiếu ngủ.

Cùng với giấc ngủ cải thiện, cô Cúc dần quay trở lại những hoạt động mà trước đó nhiều khi không còn đủ sức hay hứng thú để làm.

Có hôm cô tự dọn dẹp nhà cửa, chăm lại mấy chậu cây lâu ngày ít để ý rồi ngồi trò chuyện với người thân lâu hơn. Những việc rất bình thường ấy lại khiến cô nhận ra mất ngủ đã từng lấy đi của mình nhiều hơn một giấc ngủ ngon.

Trong trang nhật ký hôm đó, cô viết:

“Chỉ vài tiếng ngủ thôi, sao tôi thấy cuộc sống mình thay đổi nhiều đến thế.”

Nhưng càng thấy cơ thể tốt lên, cô Cúc lại càng xuất hiện một nỗi lo khác. Bởi trước đây cô cũng từng có những giai đoạn ngủ khá hơn rồi sau đó mọi thứ lại quay về như cũ.

“Nếu đến lúc dùng hết liệu trình thì sao? Giấc ngủ này có còn giữ được không?”

Đó cũng là điều khiến cô tiếp tục ghi nhật ký đều đặn trong những tuần sau — bởi điều cô chờ đợi không chỉ là một vài đêm ngủ ngon, mà là xem cơ thể mình có thực sự từng bước tìm lại được nhịp ngủ tự nhiên hay không.

Trang nhật ký cô Lã Thị Cúc viết sau 2 tháng điều trị – thời điểm cô đã dùng hết liệu trình được 5 ngày và bắt đầu có câu trả lời cho điều mình lo lắng suốt thời gian qua.

Điều khiến cô Cúc hồi hộp nhất cuối cùng cũng đến: những ngày đầu tiên sau khi dùng hết liệu trình. Trước đây, mỗi lần ngừng một phương pháp nào đó, cô đều thấp thỏm sợ những đêm trằn trọc sẽ quay trở lại như cũ.

Nhưng 5 ngày trôi qua, cô vẫn có thể tự đi vào giấc ngủ và duy trì được gần 6 tiếng mỗi đêm. Buổi trưa, cô còn chợp mắt tự nhiên khoảng 15–20 phút mà không phải cố gắng quá nhiều.

Điều làm cô vui hơn cả không còn nằm ở việc đếm chính xác mình ngủ được bao nhiêu tiếng. Cảm giác lo lắng mỗi khi trời tối đã dần rời xa. Cô không còn nằm xuống với suy nghĩ quen thuộc: “Không biết đêm nay mình có ngủ được như trước không?”

SAU 2 THÁNG
– NHỮNG ĐIỀU CÓ ĐƯỢC KHÔNG CHỈ LÀ GIẤC NGỦ

Những thay đổi cô Cúc cảm nhận được không chỉ nằm ở giấc ngủ mà còn thể hiện rõ trong sinh hoạt và tinh thần hằng ngày.

Cô bắt đầu trở lại với những việc tưởng như rất bình thường: sáng dậy đi chợ, tự tay nấu cơm, chăm lại cây cối trong nhà và có nhiều thời gian vui vẻ trò chuyện cùng người thân. Cơ thể bớt mệt mỏi, đầu óc tỉnh táo hơn, còn tinh thần cũng nhẹ nhõm hơn trước.

Khi nhìn lại những trang nhật ký từ ngày đầu chỉ ngủ được hơn 2 tiếng, rồi gần 4 tiếng, khoảng 5 tiếng và đến hôm nay, cô mới thực sự cảm nhận được quãng đường mình đã đi qua.

Trong trang nhật ký ấy, cô viết:

Bốn cột mốc được nhắc lại chỉ là vài trang tiêu biểu trong cả cuốn nhật ký. Nhưng với cô Cúc, chúng đánh dấu một hành trình mà sự thay đổi không đến trong một đêm, mà trở nên tốt hơn từng chút một — từ giấc ngủ, cơ thể cho đến cuộc sống hằng ngày.

Khác với Tây y hay các phương pháp thông thường khác, quá trình tạo ra một phương thuốc của lương y Lê Xuân Lan không hề đơn giản. Ngoài những loại thảo dược của Việt Nam như: Đinh lăng, Bạch quả, Tỏi đen, rau đắng biển lương y còn kết hợp 8 loại thảo dược quý của Nhật Bản như: Bacopa, Kai-on, Satokuda và hơn 5 loại thảo dược khác của Nhật để tạo nên một phương thuốc cho người mất ngủ.

Việc kết hợp thảo dược lành tính và công nghệ chiết xuất hiện đại đã mang lại hiệu quả điều trị tối ưu cho người bệnh mất ngủ. Sự thẩm thấu nhanh giúp tái tạo phục hồi thần kinh nhanh hơn, nhất là đối với người lớn tuổi. Cùng với đó người bệnh không cần mất thời gian đun sắc thuốc.

Bài thuốc kết hợp từ những thảo dược tinh tuý nhất 

Quan trọng là tìm đúng nguyên nhân khiến cơ thể  mất đi giấc ngủ tự nhiên

KHÔNG PHẢI AI MẤT NGỦ CŨNG GIỐNG NHAU

Nếu cô bác cũng đang trải qua những đêm mất ngủ kéo dài